ފަހުގެ ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، އިންސާނުންގެ ގޮހޮރުގެ ކެންސަރު (ކޮލޮރެކްޓަލް ކެންސަރު) ސެލްތަކުގެ ތެރެއިން މައިކްރޯޕްލާސްޓިކް ވަނީ ފެނިފައެވެ. ޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ވިއެނާގެ ދިރާސާވެރިއެއް ކަމަށްވާ އެކެޓެރީނާ ބްރިންޒަކް-ޝްރައިބަރ އިސްކޮށް ހުންނަވައިގެން ކުރެއްވި މި ދިރާސާއިން އެނގިފައިވާގޮތުގައި، ކެންސަރު ސެލްތަކުގެ ތެރެއަށް މައިކްރޯޕްލާސްޓިކް ވަދެ، އެ ސެލްތަކުގެ ތެރޭގައި މި މާއްދާތައް ޖަމާވެއެވެ.

މިއީ ސިއްހީ ދާއިރާއިން މިހާރު އެންމެ ބޮޑަށް ކަންބޮޑުވާ އެއް މައްސަލައެވެ. ސަބަބަކީ، ޒުވާން އުމުރުގެ މީހުންގެ މެދުގައި ގޮހޮރުގެ ކެންސަރު ޖެހޭ މިންވަރު އިތުރުވަމުންދާ ދަނޑިވަޅެއްގައި، މިކަމާއި ތިމާވެށީގައި ހުރި ޕްލާސްޓިކްގެ މާއްދާތަކާ ގުޅުމެއް ވެދާނެ ކަމަށް ބެލެވޭތީއެވެ. އޮސްޓްރޭލިއާގެ ކަބްރީނީ ރިސަރޗް އިން 2025 ވަނަ އަހަރު އާންމުކުރި މައުލޫމާތަށް ބަލާއިރު، މިހާރު ކަންކަން ހުރި ގޮތަށް ކުރިއަށްދާނަމަ، ކުރިއަށް އޮތް ދިހަ އަހަރުގެ ތެރޭގައި ގޮހޮރުގެ ކެންސަރު ޖެހޭ ކޮންމެ ހަތަރު މީހަކުން އެކަކީ އުމުރުން 50 އަހަރުން ދަށުގެ މީހަކަށް ވުމުގެ ފުރުސަތު އެބަ އޮތެވެ.

ދިރާސާކުރި ގޮތާއި މައިކްރޯޕްލާސްޓިކް ފެނުނު ސަރަހައްދު

މި ދިރާސާގައި މައިކްރޯޕްލާސްޓިކް ދެނެގަތުމަށްޓަކައި ޒަމާނީ ޓެކްނޮލޮޖީތައް ވަނީ ބޭނުންކޮށްފައެވެ. އެގޮތުން، ކެންސަރު ސެލްތަކުގެ ތްރީޑީ (3D) މޮޑެލްތައް ބޭނުންކޮށްގެން، 0.25 މައިކްރޯމީޓަރާއި 10 މައިކްރޯމީޓަރާ ދެމެދުގެ ސައިޒުތަކުގެ ޕޮލިސްޓައިރީން މައިކްރޯޕްލާސްޓިކް ސެލްތަކަށް ވަންނަ ގޮތް ވަނީ ބަލައިފައެވެ. ދިރާސާވެރިން ފާހަގަކުރި ގޮތުގައި، އެންމެ ކުދި މައިކްރޯޕްލާސްޓިކްތައް (0.25 މައިކްރޯމީޓަރު) ވަރަށް ފަސޭހައިން ކެންސަރު ސެލްތަކުގެ ތެރެއަށް ވަދެއެވެ. ނަމަވެސް 10 މައިކްރޯމީޓަރުގެ ބޮޑެތި އެތިކޮޅުތައް ސެލްތަކުގެ ތެރެއަކަށް ނުވަދެއެވެ. އަދި ޓިއުމަރުގެ އެންމެ އެތެރޭގައިވާ މަރުވެފައިވާ ސެލްތައް ހިމެނޭ ސަރަހައްދު (ނެކްރޯޓިކް ކޯރ) ގައި މި މާއްދާތައް ވަރަށް ބޮޑަށް ޖަމާވެފައި ހުރިކަން ވަނީ ހޯދިފައެވެ.

މީގެ އިތުރުން، 2024 ވަނަ އަހަރު އެމެރިކާ އަދި މެލޭޝިއާގެ ކެންސަރު ބަލިމީހުންގެ ޓިޝޫތައް ބޭނުންކޮށްގެން ކުރި ދިރާސާއެއްގައި، ޓިޝޫތަކުން ޕްލާސްޓިކް ވަކިކުރުމަށްޓަކައި 10 އިންސައްތަ ޕޮޓޭސިއަމް ހައިޑްރޮކްސައިޑް ބޭނުންކޮށްގެން ކެމިކަލް ޑައިޖެސްޝަން ހަދައި، ސްކޭނިންގ އިލެކްޓްރޯން މައިކްރޮސްކޯޕް މެދުވެރިކޮށް މި މާއްދާތައް ވަނީ ތަހުލީލުކޮށްފައެވެ. މި ތަހުލީލުން ދެއްކި ގޮތުގައި މެލޭޝިއާގެ ސާމްޕަލްތަކުގެ ކޮންމެ ގްރާމެއްގައި 32.2 މައިކްރޯޕްލާސްޓިކް އެތިކޮޅު ހުރިއިރު، އެމެރިކާގެ ސާމްޕަލްތަކުގައި ހުރީ 25.9 އެތިކޮޅެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ޕޮލިއެތިލީން އަދި ޕޮލިޕްރޮޕައިލީން ފަދަ އާންމުކޮށް ބޭނުންކުރާ ޕްލާސްޓިކް ހިމެނެއެވެ.

ކެންސަރު އުފެދުމާއި ފެތުރުމަށް ކުރާ އަސަރު

މި ހޯދުންތަކުގެ ސަބަބުން ކެންސަރު އުފެދުމާއި ފެތުރުމަށް (މެޓަސްޓޭސިސް) ބަދަލުތަކެއް އަތުވެދާނެކަމަށް ސައިންސްވެރިން ލަފާކުރެއެވެ. ދިރާސާއިން ދެއްކި ގޮތުގައި، މައިކްރޯޕްލާސްޓިކް ހަށިގަނޑަށް ވަނުމުން ކެންސަރު ސެލްތައް ހަރަކާތްތެރިވާ މިންވަރު އިތުރުވެއެވެ. ޚާއްސަކޮށް އެޗްސީޓީ116 ނަމަކަށް ކިޔާ ބާރުގަދަ ކެންސަރު ސެލް ލައިންއަކުން އެންމެ ގިނައިން ޕްލާސްޓިކް އެތެރެކުރިކަން ފާހަގަކުރެވުނެވެ. މިއީ ކެންސަރު އެހެން ގުނަވަންތަކަށް ފެތުރުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑުކޮށްދޭ ކަމެކެވެ. އަދި ސެލްތައް ބެހިގެންދާއިރު (ސެލް ޑިވިޝަން)، މައިކްރޯޕްލާސްޓިކްތައް އާ ސެލްތަކަށްވެސް ވާސިލުވެއެވެ.

މީގެ އިތުރުން، 2025 ވަނަ އަހަރު ޝާއިއުކުރި "ފްރޮންޓިއަރސް" ރިވިއުއެއްގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، މައިކްރޯޕްލާސްޓިކްތައް މަސައްކަތްކުރަނީ ޓްރޯޖަން ހޯސްއެއް ފަދައިންނެވެ. އެއީ، ބިސްފީނޯލް އޭ (ބީޕީއޭ) ފަދަ ވިހަ މާއްދާތައް ޕްލާސްޓިކްގައި ހަރުލައިގެން ހަށިގަނޑުގެ އެތެރެއަށް ވަދެއެވެ. މީގެ ސަބަބުން ގޮހޮރުގެ އެތެރޭގައިވާ ލޭޔަރު ހަލާކުކޮށްލައި، ޑީއެންއޭއަށް ގެއްލުންދީ، އޮކްސިޑޭޓިވް ސްޓްރެސް އަދި އިންފްލެމޭޝަން އުފެއްދުމުގައި މައިކްރޯޕްލާސްޓިކް މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރެއެވެ. މިއީ ކެންސަރު އުފެދުމަށް މަގުފަހިކުރުވާ މައިގަނޑު ސަބަބުތަކެވެ.

އޮންކޮލޮޖިސްޓުންގެ ރައުޔާއި ކަންބޮޑުވުންތައް

މިކަމާ ގުޅޭގޮތުން ކެންސަރު ބަލީގެ ޚާއްސަ ޑޮކްޓަރުން (އޮންކޮލޮޖިސްޓުން) ގެންދަނީ ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކުރަމުންނެވެ. ހާވަރޑް މެޑިކަލް ސްކޫލްގެ އިންސްޓްރަކްޓަރ އަދި ޑާނާ-ފާބަރ ކެންސަރ އިންސްޓިޓިއުޓްގެ އޮންކޮލޮޖިސްޓް ޑރ. ތޭޖަސް ޖަޔަކްރިޝްނަން ބުނިގޮތުގައި، ޒުވާނުންގެ މެދުގައި ގޮހޮރުގެ ކެންސަރު އިތުރުވަމުންދާ ސަބަބުތަކުގެ ތެރޭގައި ޕްލާސްޓިކަށް ހުށަހެޅޭ މިންވަރު އިތުރުވުން ހިމެނުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެކެވެ. އޭނާ ފާހަގަކުރި ގޮތުގައި، ކުރީގެ ޖީލުތަކާ އަޅައިބަލާއިރު މިހާރުގެ ޒުވާނުން ވަނީ މާ ކުޑައިރުއްސުރެ ޕްލާސްޓިކަށް ހުށަހެޅިފައެވެ.

މޮނާޝް ހެލްތުގެ ކޮލޮރެކްޓަލް ސަރޖަން ޑރ. ވިގްނޭޝް ނަރަސިމްހަން ވެސް ވަނީ މިކަމާ ގުޅޭގޮތުން ވާހަކަދައްކާފައެވެ. އޭނާ ބުނީ، އާންމުކޮށް ކެންސަރަށް މަގުފަހިވާ ސަބަބުތައް ނެތް ޒުވާން ބަލިމީހުންގެ އަދަދު އިތުރުވަމުންދާ ކަމަށާއި، މިއީ މައިކްރޯޕްލާސްޓިކްގެ ދައުރެއް އޮތްތޯ ބެލުމަށް މަޖުބޫރުކުރުވި ކަމެއް ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް، މެޑިކަލް އޮންކޮލޮޖިސްޓުން ސާފުކޮށްދެއްވާ ގޮތުގައި، މައިކްރޯޕްލާސްޓިކްގެ ސަބަބުން ސީދާ ކެންސަރު ޖެހޭކަން (ކޯޒަލް ލިންކް) އަދި ސައިންސުގެ އަލީގައި ޔަގީންކުރެވިފައެއް ނުވެއެވެ. އެހެންނަމަވެސް، ކެންސަރު ޖެހިފައިވާ މީހުންގެ ޓިޝޫތަކުގައި މައިކްރޯޕްލާސްޓިކް ހުންނަ މިންވަރު، އާދައިގެ މީހުންނަށްވުރެ ގިނަކަން ވަނީ ފާހަގަކުރެވިފައެވެ.

ކުރިއަށް އޮތް ތަނުގައި ކުރަންޖެހޭ ދިރާސާތައް

މި ހޯދުންތަކަކީ ސިއްހީ ދާއިރާއަށް ލިބުނު މުހިންމު މައުލޫމާތުތަކެއް ނަމަވެސް، މައިކްރޯޕްލާސްޓިކްގެ ސަބަބުން އިންސާނާގެ ދިފާއީ ނިޒާމަށް ކުރާ ދިގުމުއްދަތުގެ އަސަރުތައް ދެނެގަތުމަށް އިތުރު ދިރާސާތައް ބޭނުންވެއެވެ. އެގޮތުން، ހަށިގަނޑުގައި ޕްލާސްޓިކް ޖަމާވާ މިންވަރު ބެލުމަށް ބަޔޯމޮނިޓަރިން ހަރުދަނާކުރުމާއި، ޕްލާސްޓިކްގެ ސަބަބުން ގޮހޮރުގެ ބެކްޓީރިއާތަކަށް އަންނަ ބަދަލުތައް ދެނެގަތުމަށް ކްލިނިކަލް ޓްރަޔަލްތައް ފެށުމަށް ދިރާސާވެރިން މިހާރު ދަނީ ތައްޔާރުވަމުންނެވެ.