(28 ސެޕްޓެމްބަރުގެ އަދަދާ ގުޅޭ)

ޠާއިފަކީ އިތުރު ސާހިބާއަށް ބީރައްޓެހިފުޅު ރަށެކެވެ. އަނެއްކޮޅުން މާތްވެގެންވާ މައްކާއަކީ އެމާތް ސާހިބާގެ އުފަން ބިމެވެ. އަމިއްލަފުޅު ވަޒަނެވެ. ނަމަވެސް އިސްލާމީ ތަޙުރީކު އެހައިތަނަށް އައިއިރު މައްކާވެސް ހިމެނިފައިއޮތީ އެމާތް ސާހިބާއަށްޓަކައި ޤަތުލުގާހެއްފަދަ ރަށެއްކަމުގައެވެ. ނޭވާފުޅުލައްވަން ދަތިފުޅު ވެއްޓެއްކަމުގައެވެ. އިތުރު ސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم އެކަމަކުވެސް މާޔޫސްވެވަޑައެއް ނުގަންނަވައެވެ. ހިތްވަރުފުޅު އެލުވައެއް ނުލައްވައެވެ. ކެތްތެރިފުޅުކަމުގެ ދާވަނިކޮޅު ދޫކޮށެއް ނުލައްވައެވެ. ޠާއިފުން މިސްރާބު ޖެއްސެވީ މައްކާއަށެވެ. ދަތުރުފުޅުމަތީގައި ދުވަސްކޮޅަކު ނަޚްލާގައި މަޑުކޮށްލެއްވިއެވެ.

ކާމިޔާބީގެ ހެޔޮ ޚަބަރު

އަރަހުށި މާތް اللّــــه سبحـــانــــه وتــعــــالــــى އިތުރު ސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم ގެ އަރިހަށް ޖިންނީންގެ ޖަމާޢަތެއް ފޮނުއްވިއެވެ. އިތުރު ސާހިބާ ނަޚްލާގައި ހުންނަވަނިކޮށެވެ. އެވާހަކަވަނީ ކީރިތި ޤުރްއާނުގެ ســـــورة الأحـقــــاف ގައްޔާއި ســـــورة الجـــنّ ގައި ބަޔާންކުރައްވައިފިއެވެ. އިތުރު ސާހިބާގެ އަރިހަށް ޖިންނީންގެ ޖަމާޢަތެއް ފޮނުއްވުމާއި، އެއުރެން އިސްލާމްވުމަކީވެސް ޙަޤީޤަތުގައި އަރަހުށި މާތް اللّـــه އިތުރު ސާހިބާއަށް ދެއްވި މަދަދެކެވެ. އިތުރު ސާހިބާގެ ދަޢުވަތަށް އެއްބަޔަކު އިޖާބަ ނުދީފިކަމުގައިވާނަމަ އެދަޢުވަތަށް ލައްބައިކައޭ ދަންނަވާނެ މުޅީން ތަފާތު އެހެންބަޔަކުވިޔަސް ދައްކަވާނެކަން ބަޔާންކުރައްވައި ދެއްވި ތަސައްލީއެކެވެ. އެވާހަކަ ބަޔާންކުރައްވައި ކީރިތި ޤުރްއާނުގައި ބާވައިލެއްވި އާޔަތްތަކާ ގުޅިގެންވަނީ އިތުރު ސާހިބާގެ ދަޢުވަތުގެ ކާމިޔާބީގެ ބިޝާރަތުވެސް ދެއްވައިފައެވެ. ކީރިތި ޤުރްއާނުގައި ވަޙީކުރައްވައިފައިވަނީ މިދަންނަވާ ގޮތަށެވެ.

"އަދި اللّـــه ގެ މަގަށް ގޮވައިލައްވާ ނަބިއްޔާއަށް އިޖާބަނުދޭ މީހާ (ދަންނާށެވެ!) ފަހެ އޭނާއީ ބިމުގައި (اللّـــه) ނުކުޅައްދާ މީހަކު ކަމުގައި ނުވެއެވެ. އަދި އެކަލާނގެ ފިޔަވައި އޭނާއަށް އެހީތެރި ފަރާތްތަކެއްވެސް ނުވެއެވެ. އެއުރެންވަނީ ފާޅުވެގެންހުރި ފުރެދުމެއްގައެވެ." (ســـــورة الأحـقــــاف: 32)

އަދިވެސް ވަޙީކުރައްވައިފައިވެއެވެ.

"އަދި ތިމަންމެންނަށް ބިމުގައި اللّـــه ނުކުޅައްދައި ނުލެވޭނެކަމާއި، އަދި އެކަލާނގެއަށް ފިލައިގެން ދިޔުމުގައިވެސް ނުކުޅައްދައި ނުލެވޭނެކަން ތިމަންމެން ޔަޤީން ކުރަމުއެވެ." (ســـــورة الجـــنّ: 12)

ބަޔާންވެދިޔަ ނަޞްރާއި ބިޝާރަތާ ވިދިގެން އިތުރު ސާހިބާގެ ހިތްވަރުފުޅުވަނީ ވަކީން ގަދަވެފައެވެ. ޠާއިފުން ނުކުމެވަޑައިގެންނެވިއިރު އެރަށުގެ ގުންޑާއިންގެ އެއްޗެހިގޮވާ އަޑާއި އަތްތިލަބަޑީގެ އަޑު އިވިވަޑައިގެން ހިތްޕުޅުގައި އުފެދުނު ޒަޚަމާއި، ހިލަތަކުން ހަށިކޮޅުގައި އުފެދުނު ފާރުތައްވަނީ މުޅީން ފަސޭހަފުޅުވެފައެވެ.

ކައުސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم ނަޚްލާއިން މައްކާއަށް ވަޑައިގަންނަވާން ފެއްޓެވުމުން زيـــد بـــن حـــارثــــة رضـــــى اللّــــه عــنــــه ވިދާޅުވިއެވެ. "ކަލޭގެފާނު މައްކާއަށް ވަޑައިގަންނަވަނީތޯއެވެ. މައްކާގެ ޤުރައިޝުންވަނީ ކަލޭގެފާނު އެރަށުން ފައިބައިވަޑައިގެންނެވުން މަޖުބޫރުކޮށްފައެވެ."

ކައުސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم ޖަވާބު ދެއްވިއެވެ.

"އޭ زيـــد އެވެ! ކަލޭގެފާނު ތިޔަ ދެކެވަޑައިގަންނަވާ ވަރަށްވުރެ މާތަނަވަސް ސަލާމަތުގެ މަގެއް އަރަހުށި މާތް اللّـــه އަހުރެންނަށް ދައްކަވައިފާށިއެވެ. އަރަހުށި މާތް اللّـــه އެކަލާނގެ ދީނަށް ނަޞްރު ދެއްވާނެކަމީ ކަށަވަރުކަމެކެވެ. އެކަލާނގެ ނަބިއްޔާއަށް ގަދަކަން ދެއްވާނެއެވެ."

މައްކާއަށް އަރައިވަޑައިގެންނެވުން

ކައުސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم، زيـــد ގެފާނަށް މިޖަވާބު ދެއްވުމަށްފަހު މައްކާއާ ދިމާޔަށް ކުރައްވާ ދަތުރުފުޅު ކުރިޔަށް ގެންދެވިއެވެ. އިތުރު ސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم މަންޒިލުކުރެއްވީ މައްކާގެ ރަށްބޭރުގައި ހުންނަ ޙިރާ ފަރުބަދައިގައެވެ. އިތުރު ސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم މައްކާއަށް ވަޑައިގެންނެވުމާއި މައްކާގައި ހުންނެވުމަކީ އިސްލާމީ ތަޙުރީކުގެ މުސްތަޤްބަލަށްޓަކައި ލާޒިމު ކަމެކެވެ. އިސްލާމީ ތަޙުރީކަށް ކުޑަވެސް ހުއްޓުމެއް އަޔަނުދެއްވުމަށްޓަކައެވެ. އިސްލާމީ ދަޢުވަތަށް ކާމިޔާބީގެ ސަރާސަރު އެހެން މަގުތަކެއް ހޯއްދެވުމަށްޓަކައެވެ. ޝައްކެއްނެތެވެ. ސިފައިންގެ ލަޝްކަރަކަށް މައިދާނުގައި ކާމިޔާބު ހޯދޭނީ އެލަޝްކަރެއްގެ ކޮމާންޑަރ އިން ޗީފެއްގެ މަގުދެއްކެވުމުގައެވެ. އިންޤިލާބީ ތަޙްރީކެއްގައި މަގުދައްކަވާ އިސްވާރެއް ނެތްކަމުގައިވާނަމަ އެތަޙްރީކެއްގެ މިސްރާބު ކަސިޔާރުވުން އޮންނާނީ ދާދިގާތުގައެވެ.

ކުރީންވެސް ދެންނެވިފަދައިން أبـــولــهب ވަނީ އިތުރު ސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم ޢާއިލާއިން ބޭރުކޮށްފައެވެ. އެހެންކަމުން އެވަޑައިގެންނެވިގޮތަށް ވަޑައިގެން މައްކާއަށް އަރައިވަޑައިގެންނެވުމަކީ އަމިއްލަފުޅަށް ހަލާކުގެ ތެރެޔަށް ވެއްޓިވަޑައިގެންނެވުމެވެ. އިތުރު ސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم ފިޔަވައި އެހެން އިންސާނަކުނަމަ އެކަމުގެ ޙައްލެއް ހޯދުމަކީ ފަސޭހަކަމަކަށް ނުވީސްކަން ކަށަވަރެވެ. ނަމަވެސް އިތުރު ސާހިބާގެ ދުރުވިސްނުންފުޅުން އެކަމުގެ ޙައްލު ހޯއްދެވިއެވެ.

ރަޙްމަތުގެ ނަބިއްޔާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم އެމާތް ސާހިބާ މައްކާއަށް އަރައިވަޑައިގެންނެވުމުގައި ޙިމާޔަތް އަރުވާނެ ފަރާތެއް މަތިވޭތޯ ބެއްލެވިއެވެ. އެންމެފުރަތަމަ ޚުޒާޢަތުވަންހައިގެ މީހަކު މެދުވެރިކުރައްވައި أَخُـنـَسُ بــــن شُــــرَيـــق ކުރެން އެމާތް ސާހިބާ މައްކާއަށް އަރައިވަޑައިގެންނެވުމުގައި އޭނާގެ ޙިމާޔަތަށް އެދިވަޑައިގެންނެވިއެވެ. އެކަމަކު އޭނާ އެކަމާ ކުރީ އިންކާރެވެ. އޭނާ ދެންނެވިއެވެ. އަޅުގަނޑަކީ ޙަލީފަކީމެވެ. ޙަލީފުންނަކަށް ޙިމާޔަތްދިނުމުގެ އިޚްތިޔާރެއް ނޯންނާނެއެވެ. ދެވަނަޔަށް سُـهـيــــل بــــن عـــمــــــرو ގެ ގާތަށް މީހަކު ފޮނުއްވައި އޭނާގެ ޙިމާޔަތަށް އެދިވަޑައިގެންނެވިއެވެ. سُـهـيــــل ވެސް ކުރީ އިންކާރެވެ. އޭނާ ޖަވާބުދިނެވެ. بـــنـــو عـــامــــــر ވަންހައިން އަރުވާ ޙިމާޔަތެއް بـــنـــو كــعــب ގެ މައްޗަކަށް ތަންފީޒެއް ނުވާނެއެވެ.

އިތުރު ސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم ދެން ކަނޑައެޅުއްވީ مطـــعـــم بـــن عـــدى ގެ ޙިމާޔަތް ހޯއްދަވާށެވެ. އޭނާގެ ރައްކާތެރިކަމުގެ ދަށުގައި މައްކާއަށް އަރައިވަޑައިގެންނެވުމަށެވެ. ކައުސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم ގެ މިހޮއްވެވުމަކީ ވަރަށްވެސް މުނާސަބު އިންތިޚާބެކެވެ.

ކައުސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم، مطـــعـــم ގެ ގާތަށް މީހަކު ފޮނުއްވައި ވިދާޅުވިއެވެ. ތިމަންކަލޭގެފާނު މައްކާއަށް އަރައިވަޑައިގަތުމަށް ތިބާގެ ރައްކާތެރިކަން ލިބިދާނެހެއްޔެވެ؟ އޭނާ އާދޭހޭ އަވަހަށް އަރައިވަޑައިގަންނަވާށޭ ދެންނެވިއެވެ. އިތުރު ސާހިބާއަށް މީހެއްގެ ތުރާލެއް ލިބިވަޑައިގެންނެވިޔަ ނުދޭނެކަމުގައި ދެންނެވިއެވެ. مطـــعـــم އޭނާގެ ދަރީންނާއި އަޅުން ގޮވައިގެން ހަތިޔާރު ހިފައިގެންއައިސް އިތުރު ސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم ކަޢުބާގެ އަރިހަށް ގެންދިޔައެވެ. އިތުރު ސާހިބާ ގޮވައިގެން އޭނާ މައްކާއަށް އަރައިގެންދާން ފެށުމުން ޤުރައިޝުންގެ ބޮޑުން އައިސް އޭނާއާ ސުވާލުކުރިއެވެ. "ތިޔަ އުޅެނީ ތަބާވެގެން ހެއްޔެވެ؟" مطـــعـــم ޖަވާބުދިނެވެ. "ނޫނެކެވެ. މިއުޅެނީ ތިމާގެކަންހުރި މާތް ސާހިބަކަށް ޙިމާޔަތްދީގެންނެވެ." مطـــعـــم އެޖަވާބާއެކު އޭނާގެ ސަވާރީގެ މައްޗަށް ކޮޅަށްތެދުވެހުރެ އޭނާ އިތުރު ސާހިބާއަށް ޙިމާޔަތް އެރުވިކަން އިޢުލާނުކުރިއެވެ. ޤުރައިޝުން ބުންޏެވެ. ކަލޭގެ ޒިންމާއެއް އަހަރެމެން ނުމުގުރާހުރީމުއެވެ."

އިސްލާމީ ތާރީޚާއި ދުނިޔޭގެ ތާރީޚުގެ ނަޒަރުން ބަލާއިރުވެސް مطـــعـــم بـــن عـــدى ގެ މި އިޢުލާނަކީ ވަރަށް މުހިންމު އިޢުލާނެކެވެ. އާންމުގޮތެއްގައި އެ އިޢުލާނާ ބެހޭގޮތުން ޚިޔާލުކުރެވޭ ގޮތަށްވުރެ މާމުހިންމު އިޢުލާނެކެވެ. އެ ޙިމާޔަތުގެ ސަބަބުން ނިކުތް ބޭނުންތެރި ނަތީޖާއަށް ބަލާއިރުއެވެ. ކައުސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم އަށް މައްކާގައި ހުންނަވައި އިސްލާމީ ތަޙުރީކު ހިންގެވުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބިވަޑައިގެންނެވީ އެ ޙިމާޔަތުގެ އިޢުލާނުގެ ސަބަބުންނެވެ. ޢަރަބި ޤަބީލާތަކާ ހަމަޔަށް އިސްލާމީ ތަޙުރީކު ފުޅާކުރެއްވުމުގެ މަގުފަހިވީ އެ އިޢުލާނުގެ ސަބަބުންނެވެ. އެކަމަކީ އެވަގުތަށް އިސްލާމީ ތަޙުރީކަށް އިންތިހާދަރަޖަޔަށް ބޭނުންވެފައި އޮތްކަމެކެވެ.

ރަޙްމަތުގެ ނަބިއްޔާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم ޙަރަމްފުޅަށް ވެދެވަޑައިގެން އެންމެފުރަތަމަ ވަޑައިގެންނެވީ الحــجــــــر الأســــــود ގެ ކައިރިޔަށެވެ. الحــجــــــر الأســــــود ގައި ބޮސްދެއްވިއެވެ. އެއަށްފަހު ދެރަކްޢަތް ނަމާދެއް ކުރައްވައިގެން ވަޑައިގެންނެވީ އެމާތް ސާހިބާގެ ގެކޮޅަށެވެ.

ކައުސާހިބާ صــلّـــــى اللّــــه عــلـيــــه وســلّـــــم، مطـــعـــم بـــن عـــدى ގެ މިއެހީތެރިކަމުގެ އަގު ވަޒަންކުރެއްވިއެވެ. އޭނާގެ ފުށުން ލިބިވަޑައިގެންފައިހުރި އުނދަގޫފުޅުތަކެއް ހުރިކަމުގައި ވިޔަސްވެހެވެ. ބަދުރު ހަނގުރާމައިގައި މުސްލިމުންނަށް ނަޞްރުލިބި ޤުރައިޝުންގެ ހަތްދިހަ މީހުން ހައްޔަރުވުމުން އެމީހުނާ ބެހޭގޮތުން ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. މިއަދު مطـــعـــم بـــن عـــدى ދުނިޔޭގައި ހުރެފައި އޭނާ އައިސް މިއެންމެނާ ބެހޭގޮތުން ސަކާކުރިކަމުގައިވީނަމަ މި އެންމެން އޭނާއަށް ދެއްވީމުހެވެ. އިންސާނިއްޔަތުގެ މުޙުސިނުގެ ޚުލުޤުފުޅުގެ މާތްކަންހުރީ މިގޮތަށެވެ. مطـــعـــم ވަނީ ބަދުރު ހަނގުރާމައިގެ ކުރީން މަރުވެފައެވެ. އޭނާ މަރުވީ ކާފަރުކަންމަތީގައެވެ.

(ނުނިމޭ)